चिनले भन्यो, ‘अहिलेको बाढी तालको ओभरफ्लो मात्र हो, फुट्ने जोखिम अझै छ’

काठमाडौं। चीनको नेपालस्थित दूतावासले चीन-नेपाल सीमा नदीमा बनेको पहिरोले थुनिएको ताल उच्च पानीको स्तरमा पुगेर ओभरफ्लो सुरु भइसकेको तर थप ठूलो फुट्ने जोखिम अझै बाँकी रहेको जनाएको छ।

दूतावासका प्रवक्ताले शुक्रबार (२८ अगस्ट) जारी गरेको वक्तव्यमा भनिएको छ, “हालैका दिनहरूमा चीन-नेपाल सीमा नदीको माथिल्लो भागको नेपाली पक्षको एक सहायक नदीमा बरफ-चट्टानको पहिरो गएको थियो। यसले नदी अवरुद्ध गरेर ल्यान्डस्लाइड-ड्याम्ड लेक (पहिरोले बनेको ताल) बनाएको छ। उक्त ताल अहिले उच्च पानीको स्तरमा छ र ओभरफ्लो सुरु भइसकेको छ, जसले थप फुट्ने जोखिम सिर्जना गरेको छ।”

वक्तव्यमा थप भनिएको छ, “यो अवस्था नेपाल र चीन दुवैतिर उद्धार तथा आपतकालीन प्रतिक्रियाको लागि संवेदनशील चरणमा छ। तालको तलतिरका स्थानीय समुदाय र सम्बन्धित व्यक्तिहरूलाई नदीको पानीको स्तर निरन्तर निगरानी गर्न, उच्च सतर्कता अपनाउन र पहिले नै रोकथाम तथा आपतकालीन तयारी गर्न आग्रह गरिएको छ। दुवै देशका सम्बन्धित निकायहरू अवस्था निगरानी गरिरहेका छन् र जोखिम मूल्यांकन तथा व्यवस्थापन गर्दैछन्।”

दूतावासले जनतालाई आधिकारिक जानकारी मात्रै पछ्याउन, अप्रमाणित जानकारी नफैलाउन र अनावश्यक आतंक नफैलाउन पनि आग्रह गरेको छ।

यो ताल अगस्ट २६ मा गएको ठूलो बरफ-चट्टानको पहिरो (आइस-रक एभालाञ्च) पछि बनेको हो। चीन-नेपाल सीमा नजिकै (लगभग रसुवागढीबाट २० किलोमिटर उत्तर-पूर्व) हिमनदीको ठूलो भाग खस्दा उत्पन्न भएको उच्च गतिको मलबेको बहावले नदी थुनेर ताल बनाएको थियो। उक्त पहिलो बाढीले भोटेकोशी र त्रिशूली नदी प्रणालीमार्फत रसुवा, नुवाकोट, धादिङ लगायतका जिल्लामा ठूलो विनाश निम्त्याएको थियो।

सयौं घर, पुल, सडक र जलविद्युत् आयोजना क्षतिग्रस्त भए। नेपालमा मृत्युको संख्या करिब ४६९ पुगेको र करिब एक हजारजना बेपत्ता रहेको रिपोर्ट छ।

शुक्रबार तालबाट ओभरफ्लो सुरु भएपछि रसुवा जिल्लाका नदीहरूमा पानीको सतह बढेको स्थानीय अधिकारीहरूले जनाएका छन्।

रसुवाका प्रमुख जिल्ला अधिकारी नरेन्द्र परियारले नदीको पानीको स्तर बढिरहेको बताउँदै सतर्कता अपनाउन आग्रह गरेका छन्।

रसुवाका सीमावर्ती क्षेत्रमा बस्ने स्थानीयहरू उच्च स्थानतर्फ भागेको देखिएको छ।

ओभरफ्लोले भोटेकोशी नदी हुँदै तलतिर प्रभाव पार्न सक्ने भएकाले त्रिशूली नदी प्रणालीसम्म जोखिम कायम छ। उद्धार कार्य केही समयका लागि स्थगित गरिएको छ।

चीनले तालको पानीको मात्रा २.५ मिलियन घनमिटरभन्दा माथि पुगेको र थप पानी आउन सक्ने जनाएको छ।

अधिकारीहरूले भोटेकोशी, त्रिशूली र नारायणी नदीका तटीय क्षेत्रमा बस्नेहरूलाई नदीबाट टाढा सुरक्षित स्थानमा रहन आग्रह गरेका छन्। दुवै देशले अवस्था नजिकबाट निगरानी गरिरहेका छन्।